فصل سیاست - رئیس دفتر رئیس جمهور با تبیین جایگاه آموزش و پرورش در نگاه دولت و تأکید بر اینکه این حوزه باید در کانون سیاستگذاریهای آیندهنگرانه کشور قرار گیرد، گفت: در اینکه رئیس جمهور عمیقاً این مسئله را مهمترین اولویت برای آینده کشور و زیربناییترین اقدام تحولی ارزیابی میکنند، تردیدی نیست.
محسن حاجیمیرزایی در سیونهمین اجلاس مدیران و رؤسای آموزش و پرورش کشور، با تبیین جایگاه و اهمیت نظام تعلیم و تربیت در ساخت آینده کشور، فرصت خدمت در آموزش و پرورش را موهبتی بزرگ و مسئولیتی خطیر دانست تصریح کرد: من خودم را با تمام وجود مدیون آموزش و پرورش میدانم و همیشه از خداوند عذر تقصیر دارم که مبادا در خصوص آموزش و پرورش کوتاهی کنم.
حاجیمیرزایی با اشاره به پیوند عمیق هویتی و حرفهای خود با آموزش و پرورش و تأکید بر ارزش خدمت در این مجموعه، گفت: من افتخار میکنم که یکی از شماها باشم و در کنار شما خدمت کنم. فرصت خدمت در آموزش و پرورش را یک موهبت بزرگ میدانم. نکته مهمی که همه ما در همه سطوح از سطح وزارت تا سطح معلم و مربی، باید قدردان و شاکر آن باشیم، همین فرصت بینظیری است که خداوند به ما داده است.
رئیس دفتر رئیس جمهور با تبیین تفاوت جایگاه خدمت در نظام تعلیم و تربیت با بسیاری از عرصههای دیگر خدمتگزاری، این مسئولیت را از شریفترین فرصتهای در اختیار انسان برای اثرگذاری بر آینده جامعه دانست و ادامه داد: فرصتهایی که برای خدمتگزاری میان انسانها توزیع شده، بسیار متنوع است، اما شریفترین و بینظیرترین فرصت، فرصت خدمت در نظام تعلیم و تربیت است. به ما این فرصت داده شده که در ساختن آینده کشور نقشآفرین باشیم و نقش جدی ایفا کنیم.
حاجی میرزایی با تشریح موقعیت ممتاز آموزش و پرورش در شکلدهی به شخصیت، هویت و نگرش نسل آینده، این دوره از زندگی انسان را حساسترین مقطع برای یادگیری و تربیت دانست و گفت: به ما این فرصت داده شده که در دورهای که بیشترین و بالاترین سطح یادگیری و کمترین مقاومت در برابر شکلگیری شخصیت وجود دارد و درست در زمانی که هویت افراد شکل میگیرد، این عرصه را در اختیار داشته باشیم.
رئیس دفتر رئیس جمهور با بیان اینکه اهمیت این فرصت، مسئولیت مدیران و کارکنان نظام تعلیم و تربیت را نیز سنگینتر میکند، اظهار کرد: اگر تمام عمر شاکر این فرصت باشیم، قادر نخواهیم بود شکر این نعمت را بهجا آوریم. مزید بر این توفیق الهی، در این دوره خاص، دیدگاه و نگرش آقای رئیس جمهور به مقوله آموزش و پرورش این فرصت را ضریب میدهد و ایفای این مسئولیت را راحتتر میکند و شاید مسئولیت همه ما را بیشتر کند.
حاجی میرزایی با تبیین جایگاه آموزش و پرورش در نگاه دولت و تأکید بر اینکه این حوزه باید در کانون سیاستگذاریهای آیندهنگرانه کشور قرار گیرد، افزود: در اینکه آقای پزشکیان عمیقاً این مسئله را مهمترین اولویت برای آینده کشور و زیربناییترین اقدام تحولی ارزیابی میکنند، تردیدی نیست.
رئیس دفتر رئیس جمهور با اشاره به پیگیری مستمر رئیس جمهور برای مسائل آموزش و پرورش و اهتمام شخص ایشان به این حوزه، گفت: دوستانی که در جلسات مکرر خدمت آقای رئیس جمهور بودند، دیدهاند که ایشان عمیقاً پیگیر این موضوع هستند و با علاقه و جدیت آن را دنبال میکنند.
حاجی میرزایی با اشاره به استمرار این دغدغه حتی در شرایط دشوار و متأثر از فضای جنگ، بر پایداری توجه رئیس جمهور به مسائل تعلیم و تربیت تأکید کرد و ادامه داد: همه ما درگیر شرایطی شدیم که تحت تأثیر فضای جنگ، شکل دیگری از روابط، کار و فعالیتها را تجربه کردیم، اما در تمام این مدت دغدغه ایشان درباره آموزش و پرورش کاهش پیدا نکرد.
رئیس دفتر رئیس جمهور در تشریح چرایی پیگیریهای مستمر خود در حوزه آموزش و پرورش و ارتباط مستقیم آن با مطالبهگری رئیس جمهور، اظهار کرد: پیگیریهای من نیز به دلیل پیگیریهای ایشان از من است؛ چون ایشان پیگیری میکنند، من پیگیری میکنم و کمتر هفتهای است که ما درباره آموزش و پرورش صحبت نکنیم و ایشان دغدغهها و نگرانیهای خود را مطرح نکنند.
حاجیمیرزایی با تبیین مفهوم واقعی شکرگزاری فرصت خدمت در آموزش و پرورش، آن را نه در انجام صرف وظایف اداری، بلکه در تحقق درست مأموریت و به مقصد رساندن مسئولیتی دانست که بر دوش مدیران و کارکنان این نظام قرار گرفته است و گفت: بپذیریم که خداوند تفضلی کرده و این فرصت را به ما داده است. هر فرصتی باید شکرگزاری شود و شکر این نعمت چیست؟ واقعاً چه موقع میتوانیم شاکر این نعمت باشیم؟ وقتی که این مأموریت را درست انجام دهیم و مطمئن باشیم باری که روی دوش ما گذاشته شده، درست به مقصد میرسد.
رئیس دفتر رئیس جمهور با تبیین یکی از آسیبهای رایج در نظامهای اجرایی و اداری، فاصله گرفتن تدریجی از اهداف اصلی و جایگزین شدن وظایف و فعالیتهای روزمره به جای مأموریت را مورد توجه قرار داد و گفت: ما مجموعهای از وظایف را برای تحقق اهدافمان شناسایی کردهایم. به تدریج این وظایف اهمیت و اولویت پیدا میکند و در حوزه توجه قرار میگیرد و اهداف به حاشیه میروند.
حاجی میرزایی با تشریح پیامدهای عمیق اولویت یافتن وظایف بر اهداف، هشدار داد که در چنین شرایطی حتی انجام صحیح فعالیتها نیز ممکن است سازمان را از مأموریت اصلی خود دور کند و افزود: گاهی این فاصله بین اهداف و وظایف آنقدر عمیق میشود که کاری که انجام میدهیم با هدف اصلی بیگانه است و نه تنها کمکی به آن هدف نمیکند، بلکه ما را از آن هدف دور میکند.
رئیس دفتر رئیس جمهور با تاکید بر اهمیت توجه به فلسفه وجودی آموزش و پرورش و ضرورت پاسخگویی این نظام به نیازهای واقعی کشور، تصریح کرد: فلسفه وجودی ما چیست و بناست چه کاری انجام دهیم؟ بناست چه مشکلی را از نظام جمهوری اسلامی حل کنیم؟ بناست به چه نیازی پاسخ بدهیم؟ آیا داریم این مشکل را حل میکنیم یا به این نیاز پاسخ میدهیم یا نه؟
حاجیمیرزایی با تأکید بر اینکه فعالیتهای اجرایی آموزش و پرورش زمانی واجد ارزش و اعتبار واقعی هستند که در خدمت تحقق مأموریت اصلی این نظام قرار گیرند، اظهار کرد: همه شما تلاش میکنید مدرسه و کلاسها آماده شوند تا در ابتدای مهر دانشآموزان بتوانند وارد مدرسه شوند. این کارهایی که انجام میدهیم مهم است، اما اعتبار همه این کارها به این است که آیا قادر است ما را در تحقق اهدافمان جلوتر ببرد یا نه.
رئیس دفتر رئیس جمهور با نقد رویکردهای صرفاً فعالیتمحور در ارزیابی عملکرد دستگاهها و تأکید بر ضرورت سنجش آثار و نتایج اقدامات، گفت: معمولاً وقتی به دستگاهها مراجعه میکنیم و از آنها گزارش کار میخواهیم، گزارشِ اقداماتی را میدهند که انجام دادهاند؛ مدرسه ساختهایم، دانشآموز آوردهایم، فضا ایجاد کردهایم؛ اینها کارهای مهمی است، اما هدف این نیست. اعتبار و ارزش این کارها به این است که آیا به ما در تحقق هدف اصلی کمک کرده است یا نه!
حاجیمیرزایی در تبیین مأموریت بنیادین آموزش و پرورش، این مأموریت را فراتر از انتقال دانش و فراهم کردن زیرساختهای آموزشی دانست و بر تربیت انسانهایی توانمند برای زندگی اجتماعی و ایفای نقش فعال در جامعه تأکید کرد و افزود: مأموریت ما این است که آدمها را برای یک زندگی درست و حسابی و یک نقشآفرینی فعال آماده کنیم؛ آدمها را به گونهای آماده کنیم که بتوانند با هم زندگی کنند، با هم حرف بزنند، مسائلشان را با هم حل و به پیشرفت کشورشان کمک کنند، خانواده سالمی داشته باشند و فرزندانشان را خوب تربیت کنند.
رئیس دفتر رئیس جمهور با تشریح دامنه گسترده مسئولیت نظام تعلیم و تربیت در آمادهسازی انسان برای ایفای نقشهای فردی و اجتماعی، بر ضرورت سنجش میزان تحقق این مأموریت تأکید کرد و گفت: نظام تعلیم و تربیت مسئول آماده کردن انسانها برای ایفای همه نقشهای مهم و پایهای است که در زندگی دارند. آیا این اتفاق میافتد؟ آیا شاخصهایی داریم که این را اندازهگیری کنیم؟ آیا میتوانیم این موضوع را پایش و میزان تحقق این اهداف را محاسبه کنیم؟
حاجی میرزایی با تأکید بر ضرورت بازاندیشی مستمر مدیران و سیاستگذاران نسبت به مأموریت آموزش و پرورش و میزان انطباق اقدامات با اهداف، اظهار کرد: به نظر من باید با هم درباره این موضوع فکر کنیم و همیشه از خودمان بپرسیم که آیا فهم درستی از حوزه مأموریتمان داریم و آیا در جهت مأموریت خود درست کار میکنیم یا نه و اگر لازم است، تغییر ایجاد کنیم.
رئیس دفتر رئیس جمهور با تبیین الزامات حرکت از وظیفهمحوری به مأموریتمحوری، ایجاد فرصت برای تفکر، ایدهپردازی و خلاقیت را از اقتضائات اصلی این رویکرد دانست و ادامه داد: اگر بخواهیم مأموریت را مبنا قرار دهیم، نه وظایف را و وظایف را در پرتو مأموریتها مورد توجه قرار دهیم، یکی از اقتضائات مهمش این است که مجال تفکر و خلاقیت بدهیم.
حاجی میرزایی با توجه به شتاب تحولات محیطی و اجتماعی، بر ضرورت فاصله گرفتن از برنامهریزیهای ایستا و حرکت به سمت برنامهریزی پویا و مبتنی بر اندیشه مستمر تأکید کرد و گفت: محیط بسیار پرشتاب و پر تغییر، اقتضای نگرشهایی را ندارد که من بنشینم از امروز برای پنج سال آینده فکر کنم و بگویم در پنج سال آینده چه کار کنیم. البته هدف روشن است و چشمانداز را باید دقیقترسیم کرد، اما بین ما و چشمانداز و اهداف، باید مجامع اندیشیدن، تفکر و خلاقیت وجود داشته باشد.
رئیس دفتر رئیس جمهور با نقد پیوند دادن ظرفیت فکری افراد به جایگاه آنان در سلسلهمراتب اداری، بر ضرورت آزادسازی ظرفیتهای اندیشه و خلاقیت در تمام سطوح سازمانی تأکید کرد و افزود: همه کسانی که تفکر را از دیگران دریغ میکنند، ظلم بزرگی به خود و تشکیلاتشان میکنند. ما هدف مشترک داریم، اما چه کسی چنین باوری دارد که اگر من در سلسلهمراتب اداری به جایی رسیدم، لزوماً در سلسلهمراتب فکر و فضل و اندیشه و خلاقیت هم همان رابطه و نسبت وجود دارد؟ چنین نیست.
حاجیمیرزایی با اشاره به اهمیت شنیدن صداهای فکری و ایدههای نو از سطوح مختلف سازمان، تصریح کرد: خیلی وقتها اندیشههای بزرگ و ناب در سطوح پایین شکل میگیرد و میتواند تأثیرگذار و تعیینکننده باشد و همه را به شگفتی وادارد. ما باید این مجال را فراهم کنیم و به آنها آزادی عمل بدهیم.
رئیس دفتر رئیس جمهور با اشاره به تجربه دوران کرونا، این دوره را نمونهای روشن از ظرفیتهای پنهان و قابلیتهای آزادشده بدنه آموزش و پرورش در شرایط اضطراری دانست و اظهار کرد: دوره کرونا برای ما تجربه بسیار الهامبخشی بود. ما در شرایطی وارد پدیده کرونا شدیم که نظام آموزش و پرورش، علیرغم اینکه سالها روی فناوریهای نو فکر و کار کرده بود، با این سازوکار بیگانه بود.
حاجی میرزایی با تشریح چگونگی فعال شدن ظرفیتهای بدنه آموزش و پرورش در پی شرایط اضطراری کرونا، گفت: فقط چند ماه گذشت که ناگزیر بودیم اعتماد کنیم و راه دیگری نداشتیم. بعد دیدیم چه جوششی از شهرستانها و مناطق مختلف شکل گرفت، چه میزان محتوا تولید و چه کارهای ارزشمندی انجام شد.
رئیس دفتر رئیس جمهور با تبیین مهمترین درس تجربه کرونا برای نظام مدیریتی آموزش و پرورش، بر ضرورت اعتماد به سرمایه انسانی و فراهم کردن بستر بروز ایدهها و تجربههای جدید تأکید کرد و افزود: فهمیدیم که سرمایههای بزرگی داریم و کافی است این انرژی را آزاد کنیم و به این افراد فضا و مجال بدهیم که خوب فکر کنند و بیندیشند و عرصهای وجود داشته باشد که این تجربهها مبادله شود.
حاجی میرزایی با تأکید بر ظرفیتهای جمعی و شبکهای آموزش و پرورش، توجه عمیق به شبکه گسترده این نظام را یکی از ضرورتهای مهم حکمرانی در حوزه تعلیم و تربیت دانست و گفت: ما شبکه مهمی داریم و ارزش این شبکه در پیوستگی و تعامل با یکدیگر است.
رئیس دفتر رئیس جمهور با تبیین ضرورت تقویت ارتباطات درونشبکهای میان اجزای مختلف آموزش و پرورش، بر اهمیت ارتباط میان معلمان، دانشآموزان، خانوادهها و سطوح مدیریتی تأکید کرد و افزود: آیا معلمان با هم تعامل دارند؟ آیا معلمان و دانشآموزان ارتباط دارند؟ آیا والدین، مدیران مدرسه، منطقه و مدیران با معلمان در پیوند و ارتباط هستند؟ آیا تجربهها به سهولت منتقل میشود یا نه؟
حاجیمیرزایی با اشاره به گستردگی بینظیر شبکه انسانی آموزش و پرورش در کشور، این شبکه را ظرفیتی کمنظیر برای ایجاد ارتباط، انتقال تجربه و ارتقای حکمرانی آموزشی دانست و تأکید کرد: هیچ دستگاهی در کشور به اندازه آموزش و پرورش از ظرفیت شکلگیری یک شبکه قدرتمند از ارتباطات و تعاملات برخوردار نیست.
رئیس دفتر رئیس جمهور با بازخوانی تجربه آموزش و پرورش در دوران کرونا، تصریح کرد که فعال شدن شبکههای ارتباطی جدید نهتنها مانع گسست ارتباط میان مدرسه و دانشآموز شد، بلکه امکان شکلگیری شیوههای تازهای از ارتباط و تعامل را نیز فراهم کرد و گفت: آن زمان نگران بودیم که مدارس تعطیل شده و ارتباط ما با دانشآموزان و دیگر بخشها قطع شود، اما دیدیم نه تنها این ارتباطات برقرار شد، بلکه شکلی از ارتباطات را که قبلاً نداشتیم نیز اضافه کردیم.
حاجی میرزایی همچنین بر اهتمام ویژه رئیس جمهور نسبت به تقویت شبکه شاد تاکید کرد و گفت: از تأکیدات رئیس جمهوری این بود که سرورهای «شاد» افزایش پیدا کند. 100 تا 150 سروری که اخیراً وارد گمرک شده، ترخیص خواهد شد که این ظرفیت و بستر ارتباطی میتواند ارتباطات ما را تسهیل و به آموزش ترکیبی کمک کند و مجالی برای انتقال دیدگاهها و تجربهها باشد.
انتهای پیام/
